وَإِن يَمۡسَسۡكَ ٱللَّهُ بِضُرّٖ فَلَا كَاشِفَ لَهُۥٓ إِلَّا هُوَۖ وَإِن يُرِدۡكَ بِخَيۡرٖ فَلَا رَآدَّ لِفَضۡلِهِۦۚ يُصِيبُ بِهِۦ مَن يَشَآءُ مِنۡ عِبَادِهِۦۚ وَهُوَ ٱلۡغَفُورُ ٱلرَّحِيمُ

و اگر الله تعالى زياني به تو برساند، به جز او هيچ كس نمي‌تواند آن را بر طرف كند، و اگر ارادة خيري را براي تو داشته باشد، هيچ كس مانع فضل او شده نمي‌تواند، واو فضل خود را به هركس از بندگان خود كه بخواهد مي‌رساند، و او آمرزندة مهربان است

خَٰلِدِينَ فِيهَا مَا دَامَتِ ٱلسَّمَٰوَٰتُ وَٱلۡأَرۡضُ إِلَّا مَا شَآءَ رَبُّكَۚ إِنَّ رَبَّكَ فَعَّالٞ لِّمَا يُرِيدُ

تا آسمان و زمين باشد، در آتش مي‌مانند، مگر آنچه پروردگارت بخواهد؛ زيرا پروردگارت همان مي‌كند كه اراده نمايد

۞وَأَمَّا ٱلَّذِينَ سُعِدُواْ فَفِي ٱلۡجَنَّةِ خَٰلِدِينَ فِيهَا مَا دَامَتِ ٱلسَّمَٰوَٰتُ وَٱلۡأَرۡضُ إِلَّا مَا شَآءَ رَبُّكَۖ عَطَآءً غَيۡرَ مَجۡذُوذٖ

و كساني كه سعادتمند هستند، در بهشت اند، كه به پهناوري آسمانها و زمين باشد، در آن به طور هميشه مي‌مانند، مگر آنچه كه پروردگارت بخواهد، اين بخششي هميشگي پايدار است

وَرَفَعَ أَبَوَيۡهِ عَلَى ٱلۡعَرۡشِ وَخَرُّواْ لَهُۥ سُجَّدٗاۖ وَقَالَ يَـٰٓأَبَتِ هَٰذَا تَأۡوِيلُ رُءۡيَٰيَ مِن قَبۡلُ قَدۡ جَعَلَهَا رَبِّي حَقّٗاۖ وَقَدۡ أَحۡسَنَ بِيٓ إِذۡ أَخۡرَجَنِي مِنَ ٱلسِّجۡنِ وَجَآءَ بِكُم مِّنَ ٱلۡبَدۡوِ مِنۢ بَعۡدِ أَن نَّزَغَ ٱلشَّيۡطَٰنُ بَيۡنِي وَبَيۡنَ إِخۡوَتِيٓۚ إِنَّ رَبِّي لَطِيفٞ لِّمَا يَشَآءُۚ إِنَّهُۥ هُوَ ٱلۡعَلِيمُ ٱلۡحَكِيمُ

و پدر و مادر خود را بر تخت نشاند، و همگي براي او به سجده افتادند، و گفت: اي پدر! اين تأویل خواب من است كه پيشتر ديده بودم، و پروردگارم آن را راست گردانيد، و به من احسان كرد كه مرا از زندان نجات داد، و بعد از آنكه شيطان بين من و برادران من فتنه انگيزي كرد، شما را از بيابان [به اينجا] آورد، به يقين پروردگارم به آنچه بخواهد [انجام دهد] لطيف است، زيرا او داناي با حكمت است

لَهُۥ مُعَقِّبَٰتٞ مِّنۢ بَيۡنِ يَدَيۡهِ وَمِنۡ خَلۡفِهِۦ يَحۡفَظُونَهُۥ مِنۡ أَمۡرِ ٱللَّهِۗ إِنَّ ٱللَّهَ لَا يُغَيِّرُ مَا بِقَوۡمٍ حَتَّىٰ يُغَيِّرُواْ مَا بِأَنفُسِهِمۡۗ وَإِذَآ أَرَادَ ٱللَّهُ بِقَوۡمٖ سُوٓءٗا فَلَا مَرَدَّ لَهُۥۚ وَمَا لَهُم مِّن دُونِهِۦ مِن وَالٍ

براي او فرشتگاني است كه از پي يكديگر مي‌آيند، كه [بنده] را به فرمان الله از پيش رو و از پشت سرش حفظ مي‌كنند، به درستى الله سرنوشت مردمي را تغيير نمي‌دهد، تا وقتي كه آنان آنچه را كه در خوبشتن دارند، تغيير بدهند، و چون الله براي مردمي [نسبت به اعمال بد شان] سرنوشت بدي را اراده نمايد، هيچ چيزي مانع آن شده نمي‌تواند، و براي آنان جز او كار سازي نيست

ٱللَّهُ يَبۡسُطُ ٱلرِّزۡقَ لِمَن يَشَآءُ وَيَقۡدِرُۚ وَفَرِحُواْ بِٱلۡحَيَوٰةِ ٱلدُّنۡيَا وَمَا ٱلۡحَيَوٰةُ ٱلدُّنۡيَا فِي ٱلۡأٓخِرَةِ إِلَّا مَتَٰعٞ

الله روزي را براي هر كس كه بخواهد وسعت مي‌دهد، [و هر كس را بخواهد] در تنگنا قرار مي‌دهد، و [دنيا طلبان] به زندگي اين دنيا خوشحال شدند، و حال آنكه زندگي دنيا در برابر آخرت جز بهرة ناچيزي نيست

وَيَقُولُ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ لَوۡلَآ أُنزِلَ عَلَيۡهِ ءَايَةٞ مِّن رَّبِّهِۦۚ قُلۡ إِنَّ ٱللَّهَ يُضِلُّ مَن يَشَآءُ وَيَهۡدِيٓ إِلَيۡهِ مَنۡ أَنَابَ

و كساني كه كافر شدند مي‌گويند: چرا معجزة از طرف پروردگارش بر او نازل نشده است، [اي پيامبر!] بگو: به يقين الله هر كسي را كه بخواهد گمراه مي‌كند، و هر كسي كه به سوى او بر گردد، [او را] به سوي خود هدايت مي‌كند

أَلَمۡ تَرَ أَنَّ ٱللَّهَ خَلَقَ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضَ بِٱلۡحَقِّۚ إِن يَشَأۡ يُذۡهِبۡكُمۡ وَيَأۡتِ بِخَلۡقٖ جَدِيدٖ

[اي انسان!] آيا نديدي كه الله آسمانها و زمين را به حق آفريده است، اگر بخواهد شما را مي‌برد، و [به جاي شما] مخلوقهاي ديگري مي‌آورد

يُثَبِّتُ ٱللَّهُ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ بِٱلۡقَوۡلِ ٱلثَّابِتِ فِي ٱلۡحَيَوٰةِ ٱلدُّنۡيَا وَفِي ٱلۡأٓخِرَةِۖ وَيُضِلُّ ٱللَّهُ ٱلظَّـٰلِمِينَۚ وَيَفۡعَلُ ٱللَّهُ مَا يَشَآءُ

الله كساني را كه ايمان آورده اند، با گفتة‌ ثابت، [كلمة توحيد] در دنيا و آخرت ثابت [قدم] نگه مي‌دارد، و ستمكاران را گمراه مي‌سازد، و الله هر چه بخواهد همان مي‌كند

وَعَلَى ٱللَّهِ قَصۡدُ ٱلسَّبِيلِ وَمِنۡهَا جَآئِرٞۚ وَلَوۡ شَآءَ لَهَدَىٰكُمۡ أَجۡمَعِينَ

و رهنمايي كردن به راه راست، بر الله است، و بعضي از راه‌ها كج است، و اگر [الله] مي‌خواست، همة شما را هدايت مي‌كرد

إِنَّمَا قَوۡلُنَا لِشَيۡءٍ إِذَآ أَرَدۡنَٰهُ أَن نَّقُولَ لَهُۥ كُن فَيَكُونُ

گفتة ما براي چيزي كه چون اراده اش كنيم فقط اين است كه برايش بگوييم (بوده باش) پس در همان لحظة [كه الله بخواهد] مي‌بوده باشد

وَلَوۡ شَآءَ ٱللَّهُ لَجَعَلَكُمۡ أُمَّةٗ وَٰحِدَةٗ وَلَٰكِن يُضِلُّ مَن يَشَآءُ وَيَهۡدِي مَن يَشَآءُۚ وَلَتُسۡـَٔلُنَّ عَمَّا كُنتُمۡ تَعۡمَلُونَ

و اگر الله مي‌خواست، همة شما را يك امت قرار می‌داد، و لي هر کسى را كه بخواهد گمراه می‌کند، وهر کسى را كه بخواهد هدايت مي‌نمايد، و به يقين از آنچه به آن عمل مي‌كرديد، [در روز قيامت] باز خواست خواهيد شد

وَإِذَآ أَرَدۡنَآ أَن نُّهۡلِكَ قَرۡيَةً أَمَرۡنَا مُتۡرَفِيهَا فَفَسَقُواْ فِيهَا فَحَقَّ عَلَيۡهَا ٱلۡقَوۡلُ فَدَمَّرۡنَٰهَا تَدۡمِيرٗا

و چون بخواهيم [مردم] شهري را هلاك كنيم، ناز پروردگان آنرا فرمان مي‌دهيم، و آنان در آنجا به فسق [و فجور] مي‌پردازند، ودر نتيجه [مردم] آن شهر مستحق عذاب مي‌گردند

مَّن كَانَ يُرِيدُ ٱلۡعَاجِلَةَ عَجَّلۡنَا لَهُۥ فِيهَا مَا نَشَآءُ لِمَن نُّرِيدُ ثُمَّ جَعَلۡنَا لَهُۥ جَهَنَّمَ يَصۡلَىٰهَا مَذۡمُومٗا مَّدۡحُورٗا

كسي كه خواهان دنياي زود گذر است، آنچه را كه بخواهيم، براي آنكسي كه بخواهيم، به زودي خواهيم داد، بعد از آن جهنم را براي او مقرر مي‌داريم، كه نكوهيده و رانده شده در آن در آيد

رَّبُّكُمۡ أَعۡلَمُ بِكُمۡۖ إِن يَشَأۡ يَرۡحَمۡكُمۡ أَوۡ إِن يَشَأۡ يُعَذِّبۡكُمۡۚ وَمَآ أَرۡسَلۡنَٰكَ عَلَيۡهِمۡ وَكِيلٗا

پروردگار شما به [حال] شما داناتر است، اگر بخواهد بر شما رحم مي‌كند، و يا اگر بخواهد شما را عذاب مي‌كند، و [اي پيامبر] ما تو را بر آنها نگهبان نفرستاده ايم

يَـٰٓأَيُّهَا ٱلنَّاسُ إِن كُنتُمۡ فِي رَيۡبٖ مِّنَ ٱلۡبَعۡثِ فَإِنَّا خَلَقۡنَٰكُم مِّن تُرَابٖ ثُمَّ مِن نُّطۡفَةٖ ثُمَّ مِنۡ عَلَقَةٖ ثُمَّ مِن مُّضۡغَةٖ مُّخَلَّقَةٖ وَغَيۡرِ مُخَلَّقَةٖ لِّنُبَيِّنَ لَكُمۡۚ وَنُقِرُّ فِي ٱلۡأَرۡحَامِ مَا نَشَآءُ إِلَىٰٓ أَجَلٖ مُّسَمّٗى ثُمَّ نُخۡرِجُكُمۡ طِفۡلٗا ثُمَّ لِتَبۡلُغُوٓاْ أَشُدَّكُمۡۖ وَمِنكُم مَّن يُتَوَفَّىٰ وَمِنكُم مَّن يُرَدُّ إِلَىٰٓ أَرۡذَلِ ٱلۡعُمُرِ لِكَيۡلَا يَعۡلَمَ مِنۢ بَعۡدِ عِلۡمٖ شَيۡـٔٗاۚ وَتَرَى ٱلۡأَرۡضَ هَامِدَةٗ فَإِذَآ أَنزَلۡنَا عَلَيۡهَا ٱلۡمَآءَ ٱهۡتَزَّتۡ وَرَبَتۡ وَأَنۢبَتَتۡ مِن كُلِّ زَوۡجِۭ بَهِيجٖ

اي مردم! اگر از زنده شدن بعد از مرگ در شك هستيد، پس [بدانيد] كه ما شما را از خاك، بعد از آن از نطفه، و بعد از آن از خون بسته، و بعد از آن از پارة گوشت شكل يافته، و [يا] شكل نيافته آفريده ايم، تا اينكه [قدرت خود را] براي شما آشكار نماييم، و آنچه را بخواهيم تا مدت معيني در رحم [مادران] نگه مي‌داريم، بعد از آن شما را به صورت طفلي بيرون مي‌آوريم، سپس تا به حد رشد خود برسيد، و بعضي از شما و فات مي‌يابند، و بعضي از شما به بدترين ايام زندگي مي‌رسد، تا آنجا كه بعد از دانايي چيزي را نمي‌داند، و زمين را پژمرده مي‌بيني، و اما هنگامي كه بر آن آب نازل كرديم، به حركت مي‌آيد، و رشد مي‌كند، و انواع گياهان زيبا و خُرَّم را مي‌روياند

إِنَّ ٱللَّهَ يُدۡخِلُ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ ٱلصَّـٰلِحَٰتِ جَنَّـٰتٖ تَجۡرِي مِن تَحۡتِهَا ٱلۡأَنۡهَٰرُۚ إِنَّ ٱللَّهَ يَفۡعَلُ مَا يُرِيدُ

به درستى الله كساني را كه ايمان آورده اند، و اعمال نيكي انجام داده اند، به ‌باغهايي در مي‌آورد كه جوي ها از پايين آنها روان است، به درستى الله آنچه را كه بخواهد، انجام مي‌دهد

أَلَمۡ تَرَ أَنَّ ٱللَّهَ يَسۡجُدُۤ لَهُۥۤ مَن فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَمَن فِي ٱلۡأَرۡضِ وَٱلشَّمۡسُ وَٱلۡقَمَرُ وَٱلنُّجُومُ وَٱلۡجِبَالُ وَٱلشَّجَرُ وَٱلدَّوَآبُّ وَكَثِيرٞ مِّنَ ٱلنَّاسِۖ وَكَثِيرٌ حَقَّ عَلَيۡهِ ٱلۡعَذَابُۗ وَمَن يُهِنِ ٱللَّهُ فَمَا لَهُۥ مِن مُّكۡرِمٍۚ إِنَّ ٱللَّهَ يَفۡعَلُ مَا يَشَآءُ۩

آيا ندانستي كه همة آناني كه در آسمانها هستند، و خورشيد، و ماه، و ستارگان، و كوه ها، و درختان، و جنبندگان، و بسياري از مردمان، براي الله سجده مي‌كنند، و بسيار [كساني] هستند كه عذاب بر آنها حتمي شده است، و كسي را كه الله خوار كند، كسي نيست كه او را عزت بدهد، به يقين الله هر آنچه را كه بخواهد، انجام مي‌دهد

۞يَـٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ لَا تَتَّبِعُواْ خُطُوَٰتِ ٱلشَّيۡطَٰنِۚ وَمَن يَتَّبِعۡ خُطُوَٰتِ ٱلشَّيۡطَٰنِ فَإِنَّهُۥ يَأۡمُرُ بِٱلۡفَحۡشَآءِ وَٱلۡمُنكَرِۚ وَلَوۡلَا فَضۡلُ ٱللَّهِ عَلَيۡكُمۡ وَرَحۡمَتُهُۥ مَا زَكَىٰ مِنكُم مِّنۡ أَحَدٍ أَبَدٗا وَلَٰكِنَّ ٱللَّهَ يُزَكِّي مَن يَشَآءُۗ وَٱللَّهُ سَمِيعٌ عَلِيمٞ

اي كساني كه ايمان آورده ايد! از گامهاي شيطان پيروي نكنيد، و كسي كه از گامهاي شيطان پيروي كند، [بايد بداند] كه او به فحشاء و كارهاي بد امر مي‌كند، و اگر فضل و رحمت الله بر شما نمي‌بود، هيچ كس هيچگاه از شما پاك نمي‌شد، و ليكن الله هر كس را كه بخواهد پاك مي‌سازد، و الله شنواي دانا است

إِنَّكَ لَا تَهۡدِي مَنۡ أَحۡبَبۡتَ وَلَٰكِنَّ ٱللَّهَ يَهۡدِي مَن يَشَآءُۚ وَهُوَ أَعۡلَمُ بِٱلۡمُهۡتَدِينَ

[اي پيامبر!] به يقين كسي را كه تو دوست بداري، هدايت كرده نمي‌تواني، ولي الله كسي را كه بخواهد هدايت مي‌كند، و او به هدايت شدگان داناتر است

۞ٱللَّهُ ٱلَّذِي خَلَقَكُم مِّن ضَعۡفٖ ثُمَّ جَعَلَ مِنۢ بَعۡدِ ضَعۡفٖ قُوَّةٗ ثُمَّ جَعَلَ مِنۢ بَعۡدِ قُوَّةٖ ضَعۡفٗا وَشَيۡبَةٗۚ يَخۡلُقُ مَا يَشَآءُۚ وَهُوَ ٱلۡعَلِيمُ ٱلۡقَدِيرُ

الله ذاتي است كه شما را ضعيف آفريده كرد، و بعد از اين ضعيفي، قوت و قدرت بخشيد، سپس بعد از قوت، ناتواني و پيري را پديد آورد، هر آنچه كه بخواهد مي‌آفريند، و او داناي توانا است

قُلۡ مَن ذَا ٱلَّذِي يَعۡصِمُكُم مِّنَ ٱللَّهِ إِنۡ أَرَادَ بِكُمۡ سُوٓءًا أَوۡ أَرَادَ بِكُمۡ رَحۡمَةٗۚ وَلَا يَجِدُونَ لَهُم مِّن دُونِ ٱللَّهِ وَلِيّٗا وَلَا نَصِيرٗا

[اي پيامبر!] بگو: اگر الله به شما ارادة مصيبتي، و يا رحمتي داشته باشد، چه كسي شما را در برابر ارادة الله حفظ مي‌كند، در حالي كه آنان به جز از الله، هيچ يار و ياوري نمي‌يابند

إِن يَشَأۡ يُذۡهِبۡكُمۡ وَيَأۡتِ بِخَلۡقٖ جَدِيدٖ

اگر بخواهد شما را [از بين] مي‌برد، و [به جاي شما] آفريدگان جديدى پديد مي‌آورد

إِنَّمَآ أَمۡرُهُۥٓ إِذَآ أَرَادَ شَيۡـًٔا أَن يَقُولَ لَهُۥ كُن فَيَكُونُ

امر او جز اين نيست كه چون چيزي را بخواهد برايش مي‌گويد: باش، و او بيدرنگ [به همان لحظة كه الله بخواهد] بوجود مى آيد

لَهُۥ مَقَالِيدُ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِۖ يَبۡسُطُ ٱلرِّزۡقَ لِمَن يَشَآءُ وَيَقۡدِرُۚ إِنَّهُۥ بِكُلِّ شَيۡءٍ عَلِيمٞ

كليدهاي آسمانها و زمين از آنِ او است، روزي را براي هر كس كه بخواهد فراخ مي‌كند، و هر كسي را كه بخواهد تنگ دست مي‌گرداند، به يقين او به همه چيز دانا است

۞شَرَعَ لَكُم مِّنَ ٱلدِّينِ مَا وَصَّىٰ بِهِۦ نُوحٗا وَٱلَّذِيٓ أَوۡحَيۡنَآ إِلَيۡكَ وَمَا وَصَّيۡنَا بِهِۦٓ إِبۡرَٰهِيمَ وَمُوسَىٰ وَعِيسَىٰٓۖ أَنۡ أَقِيمُواْ ٱلدِّينَ وَلَا تَتَفَرَّقُواْ فِيهِۚ كَبُرَ عَلَى ٱلۡمُشۡرِكِينَ مَا تَدۡعُوهُمۡ إِلَيۡهِۚ ٱللَّهُ يَجۡتَبِيٓ إِلَيۡهِ مَن يَشَآءُ وَيَهۡدِيٓ إِلَيۡهِ مَن يُنِيبُ

براي شما از دِين چيزي را مقرر نمود، كه نوح را بدان سفارش كرده بود، و چيزي را كه به تو وحي كرديم، و آنچه را كه به ابراهيم، و موسي، و عيسي سفارش نموديم اين است كه: دِين را برپا داريد، و در آن فرقه فرقه نشويد، آنچه كه مشركان را به آن دعوت مي‌نمايي، بر آنان گران مي‌آيد، الله هر كسي را كه بخواهد، برمي‌گزيند، و كسي كه به سوي او بازگردد، او را به سوي خود هدايت مي‌كند

لِّلَّهِ مُلۡكُ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِۚ يَخۡلُقُ مَا يَشَآءُۚ يَهَبُ لِمَن يَشَآءُ إِنَٰثٗا وَيَهَبُ لِمَن يَشَآءُ ٱلذُّكُورَ

پادشاهي آسمانها و زمين خاص براي الله است، آنچه كه بخواهد آفريده مي‌كند، براي هر كسي كه بخواهد دختراني مي‌بخشد، و براي هر كسي كه بخواهد پسراني مي‌دهد

أَوۡ يُزَوِّجُهُمۡ ذُكۡرَانٗا وَإِنَٰثٗاۖ وَيَجۡعَلُ مَن يَشَآءُ عَقِيمًاۚ إِنَّهُۥ عَلِيمٞ قَدِيرٞ

و يا پسران و دختران را با هم مي‌دهد، و هركسي را كه بخواهد عقيم مي‌گرداند، به يقين او داناي توانا است

فَإِذَا لَقِيتُمُ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ فَضَرۡبَ ٱلرِّقَابِ حَتَّىٰٓ إِذَآ أَثۡخَنتُمُوهُمۡ فَشُدُّواْ ٱلۡوَثَاقَ فَإِمَّا مَنَّۢا بَعۡدُ وَإِمَّا فِدَآءً حَتَّىٰ تَضَعَ ٱلۡحَرۡبُ أَوۡزَارَهَاۚ ذَٰلِكَۖ وَلَوۡ يَشَآءُ ٱللَّهُ لَٱنتَصَرَ مِنۡهُمۡ وَلَٰكِن لِّيَبۡلُوَاْ بَعۡضَكُم بِبَعۡضٖۗ وَٱلَّذِينَ قُتِلُواْ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ فَلَن يُضِلَّ أَعۡمَٰلَهُمۡ

و چون [در ميدان جنگ] با كافران روبرو شديد، گردنهاي [آنان] را بزنيد، و چون آنان را به خاك و خون كشيديد، و [از آنان اسيراني گرفتيد] آنان را محكم به بند بكشيد، و بعد از اينكه جنگ بار سنگين خود را بر زمين نهاد [جنگ خاتمه يافت]، آن اسيران را به احسان، و يا به فديه رها كنيد، اين است، و اگر الله مي‌خواست، [خودش] از آنان انتقام مي‌گرفت، ولي [خواست] تا عدة از شما را در برابر عدة ديگري مورد آزمايش قرار دهد، و كساني كه در راه الله كشته شوند، او اعمال [نيك] شان را هيچگاه تباه و نابود نمي‌كند

وَمَا يَذۡكُرُونَ إِلَّآ أَن يَشَآءَ ٱللَّهُۚ هُوَ أَهۡلُ ٱلتَّقۡوَىٰ وَأَهۡلُ ٱلۡمَغۡفِرَةِ

و پند نمي‌گيرند مگر آنكه الله بخواهد، او است كه بايد از او ترسيد، و او است كه مي‌آمرزد