وَلۡيَحۡكُمۡ أَهۡلُ ٱلۡإِنجِيلِ بِمَآ أَنزَلَ ٱللَّهُ فِيهِۚ وَمَن لَّمۡ يَحۡكُم بِمَآ أَنزَلَ ٱللَّهُ فَأُوْلَـٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡفَٰسِقُونَ

و اهل انجيل بايد به آنچه كه الله در آن نازل كرده است، حكم كنند، و كسي كه به آنچه الله نازل كرده است، حكم نكند، پس آنان فاسقانند

وَلَوۡ أَنَّ أَهۡلَ ٱلۡكِتَٰبِ ءَامَنُواْ وَٱتَّقَوۡاْ لَكَفَّرۡنَا عَنۡهُمۡ سَيِّـَٔاتِهِمۡ وَلَأَدۡخَلۡنَٰهُمۡ جَنَّـٰتِ ٱلنَّعِيمِ

و اگر اهل كتاب ايمان مي‌آوردند، و تقوي پيشه مي‌كردند، هر آينه گناهان شان را مي‌زدوديم، و آنها را به جنات نعيم وارد مي‌ساختيم

وَلَوۡ أَنَّهُمۡ أَقَامُواْ ٱلتَّوۡرَىٰةَ وَٱلۡإِنجِيلَ وَمَآ أُنزِلَ إِلَيۡهِم مِّن رَّبِّهِمۡ لَأَكَلُواْ مِن فَوۡقِهِمۡ وَمِن تَحۡتِ أَرۡجُلِهِمۚ مِّنۡهُمۡ أُمَّةٞ مُّقۡتَصِدَةٞۖ وَكَثِيرٞ مِّنۡهُمۡ سَآءَ مَا يَعۡمَلُونَ

و اگر ايشان تورات و انجيل و آنچه را كه بر آنان از طرف پروردگار شان نازل شده است، برپا مي‌داشتند، هرآينه از بالاي سر، و از زير پاي خود [روزي] مي‌خوردند[1]، بعضي از آنان مردم ميانه روي هستند، و بسياري از آنان كارهاي بدي مي‌كنند

قُلۡ يَـٰٓأَهۡلَ ٱلۡكِتَٰبِ لَسۡتُمۡ عَلَىٰ شَيۡءٍ حَتَّىٰ تُقِيمُواْ ٱلتَّوۡرَىٰةَ وَٱلۡإِنجِيلَ وَمَآ أُنزِلَ إِلَيۡكُم مِّن رَّبِّكُمۡۗ وَلَيَزِيدَنَّ كَثِيرٗا مِّنۡهُم مَّآ أُنزِلَ إِلَيۡكَ مِن رَّبِّكَ طُغۡيَٰنٗا وَكُفۡرٗاۖ فَلَا تَأۡسَ عَلَى ٱلۡقَوۡمِ ٱلۡكَٰفِرِينَ

[اى پيامبر] بگو! اي اهل كتاب شما بر هيچ چيز قابل قبولي نيستيد مگر وقتي كه تورات و انجيل و آنچه را كه از طرف پروردگار تان بر شما نازل شده است [قرآن مجيد]، برپا داريد، و [اى پيامبر!] به يقين آنچه كه بر تو از طرف پروردگارت نازل شده است، بر طغيان و كفر بسياري از آنان مي‌افزايد، پس بر گروه كافران غمگين مباش

إِنَّ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَٱلَّذِينَ هَادُواْ وَٱلصَّـٰبِـُٔونَ وَٱلنَّصَٰرَىٰ مَنۡ ءَامَنَ بِٱللَّهِ وَٱلۡيَوۡمِ ٱلۡأٓخِرِ وَعَمِلَ صَٰلِحٗا فَلَا خَوۡفٌ عَلَيۡهِمۡ وَلَا هُمۡ يَحۡزَنُونَ

همانا كساني كه ايمان آورده ‌اند، و كساني كه يهودي شدند، و صابئان و نصاري، هركس [از آنان] كه به الله و روز آخرت ايمان بياورد، و كارهاي شايستة انجام دهد، نه بر آنها ترسی مي‌باشد، و نه هم اندوهگين مي‌شوند

ٱلَّذِينَ ءَاتَيۡنَٰهُمُ ٱلۡكِتَٰبَ يَعۡرِفُونَهُۥ كَمَا يَعۡرِفُونَ أَبۡنَآءَهُمُۘ ٱلَّذِينَ خَسِرُوٓاْ أَنفُسَهُمۡ فَهُمۡ لَا يُؤۡمِنُونَ

كساني كه به آنان كتاب داده ‌ايم، [يهود و نصارى] او را [صدق نبوت محمد  را] همان طور مي‌شناسند، كه فرزندان خود را مي‌شناسند، كساني كه به خود زيان رسانده ‌اند، ايمان نمي‌آورند

فَخَلَفَ مِنۢ بَعۡدِهِمۡ خَلۡفٞ وَرِثُواْ ٱلۡكِتَٰبَ يَأۡخُذُونَ عَرَضَ هَٰذَا ٱلۡأَدۡنَىٰ وَيَقُولُونَ سَيُغۡفَرُ لَنَا وَإِن يَأۡتِهِمۡ عَرَضٞ مِّثۡلُهُۥ يَأۡخُذُوهُۚ أَلَمۡ يُؤۡخَذۡ عَلَيۡهِم مِّيثَٰقُ ٱلۡكِتَٰبِ أَن لَّا يَقُولُواْ عَلَى ٱللَّهِ إِلَّا ٱلۡحَقَّ وَدَرَسُواْ مَا فِيهِۗ وَٱلدَّارُ ٱلۡأٓخِرَةُ خَيۡرٞ لِّلَّذِينَ يَتَّقُونَۚ أَفَلَا تَعۡقِلُونَ

و بعد از ايشان [مردمان] بدي جانشين آنها شدند، كتاب را به ميراث بردند، متاع اين دنياي پست را اختيار مي‌كنند، و مي‌گويند كه به زودي براي ما آمرزيده خواهد شد، و اگر متاع همانند آن به آنها برسد، آن را نيز مي‌گيرند، آيا از آنها پيمان كتاب [الهي] گرفته نشده است كه بر الله [چيزي را] جز به حق نسبت ندهند، با آنكه آنچه را كه در آن كتاب است، خوانده ‌اند، و دار آخرت براي كساني كه پرهيزگاري مي‌كنند، بهتر است، مگر آيا انديشه نمي‌كنند

وَٱلَّذِينَ ءَاتَيۡنَٰهُمُ ٱلۡكِتَٰبَ يَفۡرَحُونَ بِمَآ أُنزِلَ إِلَيۡكَۖ وَمِنَ ٱلۡأَحۡزَابِ مَن يُنكِرُ بَعۡضَهُۥۚ قُلۡ إِنَّمَآ أُمِرۡتُ أَنۡ أَعۡبُدَ ٱللَّهَ وَلَآ أُشۡرِكَ بِهِۦٓۚ إِلَيۡهِ أَدۡعُواْ وَإِلَيۡهِ مَـَٔابِ

و [بعضي از] كساني كه به آنان كتاب [آسماني] داده ايم، به آنچه كه به تو نازل شده است، خوشحال مي‌شوند، و از احزاب، كساني هستند كه قسمتي از آنرا انكار مي‌كنند، [اي پيامبر!] بگو جز اين نيست كه به من امر شده است تا الله را بپرستم، و به او شرك نورزم، به سوي او دعوت مي‌كنم، و باز گشت [همگان] به سوي او است

ٱلَّذِينَ ءَاتَيۡنَٰهُمُ ٱلۡكِتَٰبَ مِن قَبۡلِهِۦ هُم بِهِۦ يُؤۡمِنُونَ

[بعضي از] كساني كه پيش از [نزول قرآن] براي آنان كتاب داده ايم، [مانند عبد الله بن سلام و سلمان فارسي] به آن ايمان مي‌آورند

وَإِذَا يُتۡلَىٰ عَلَيۡهِمۡ قَالُوٓاْ ءَامَنَّا بِهِۦٓ إِنَّهُ ٱلۡحَقُّ مِن رَّبِّنَآ إِنَّا كُنَّا مِن قَبۡلِهِۦ مُسۡلِمِينَ

و چون [قرآن] بر آنان تلاوت گردد، مي‌گويند: به آن ايمان آورده ايم، به يقين آن حق بوده [و] از طرف پروردگار ما است، و همانا ما پيش از [نزول] آن مسلمان بوده ايم.[1]

أُوْلَـٰٓئِكَ يُؤۡتَوۡنَ أَجۡرَهُم مَّرَّتَيۡنِ بِمَا صَبَرُواْ وَيَدۡرَءُونَ بِٱلۡحَسَنَةِ ٱلسَّيِّئَةَ وَمِمَّا رَزَقۡنَٰهُمۡ يُنفِقُونَ

اينها كساني اند كه به سبب صبري كه كرده اند، دو بار مزد داده مي‌شوند، و اينها با نيكي بدي را از بين مي‌برند، و از آنچه كه به ايشان روزي داده ايم، انفاق مي‌كنند

۞وَلَا تُجَٰدِلُوٓاْ أَهۡلَ ٱلۡكِتَٰبِ إِلَّا بِٱلَّتِي هِيَ أَحۡسَنُ إِلَّا ٱلَّذِينَ ظَلَمُواْ مِنۡهُمۡۖ وَقُولُوٓاْ ءَامَنَّا بِٱلَّذِيٓ أُنزِلَ إِلَيۡنَا وَأُنزِلَ إِلَيۡكُمۡ وَإِلَٰهُنَا وَإِلَٰهُكُمۡ وَٰحِدٞ وَنَحۡنُ لَهُۥ مُسۡلِمُونَ

و با اهل كتاب جز به روشي كه بهتر است، مجادله نكنيد، مگر با كساني از آنان كه ستم كرده اند، و بگوييد به آنچه كه [از طرف الله] بر ما نازل شده است، و آنچه كه بر شما نازل شده است، ايمان داريم، و پروردگار ما و پروردگار شما يكي است، و ما براي او تسليم هستيم

۞أَلَمۡ يَأۡنِ لِلَّذِينَ ءَامَنُوٓاْ أَن تَخۡشَعَ قُلُوبُهُمۡ لِذِكۡرِ ٱللَّهِ وَمَا نَزَلَ مِنَ ٱلۡحَقِّ وَلَا يَكُونُواْ كَٱلَّذِينَ أُوتُواْ ٱلۡكِتَٰبَ مِن قَبۡلُ فَطَالَ عَلَيۡهِمُ ٱلۡأَمَدُ فَقَسَتۡ قُلُوبُهُمۡۖ وَكَثِيرٞ مِّنۡهُمۡ فَٰسِقُونَ

آيا وقت آن فرا نرسيده است كه دلهاي مؤمنان در برابر ذكر الله، و در برابر آنچه از حق نازل شده است، نرم و ترسان شود، و مانند كساني نباشند كه پيش از اين براي شان كتاب داده شده بود، كه چون زمان طولاني بر آنان گذشت، دلهاي شان سخت شد، و بيشتر شان فاسق هستند

لِّئَلَّا يَعۡلَمَ أَهۡلُ ٱلۡكِتَٰبِ أَلَّا يَقۡدِرُونَ عَلَىٰ شَيۡءٖ مِّن فَضۡلِ ٱللَّهِ وَأَنَّ ٱلۡفَضۡلَ بِيَدِ ٱللَّهِ يُؤۡتِيهِ مَن يَشَآءُۚ وَٱللَّهُ ذُو ٱلۡفَضۡلِ ٱلۡعَظِيمِ

[اين را بيان داشتيم] تا اهل كتاب بدانند كه بر فضل الله هيچ قدرتي ندارند، و اينكه فضل [و رحمت] در دست الله است، به هركس كه بخواهد آنرا مي‌دهد، و الله داراي فضل بزرگى است

وَمَا جَعَلۡنَآ أَصۡحَٰبَ ٱلنَّارِ إِلَّا مَلَـٰٓئِكَةٗۖ وَمَا جَعَلۡنَا عِدَّتَهُمۡ إِلَّا فِتۡنَةٗ لِّلَّذِينَ كَفَرُواْ لِيَسۡتَيۡقِنَ ٱلَّذِينَ أُوتُواْ ٱلۡكِتَٰبَ وَيَزۡدَادَ ٱلَّذِينَ ءَامَنُوٓاْ إِيمَٰنٗا وَلَا يَرۡتَابَ ٱلَّذِينَ أُوتُواْ ٱلۡكِتَٰبَ وَٱلۡمُؤۡمِنُونَ وَلِيَقُولَ ٱلَّذِينَ فِي قُلُوبِهِم مَّرَضٞ وَٱلۡكَٰفِرُونَ مَاذَآ أَرَادَ ٱللَّهُ بِهَٰذَا مَثَلٗاۚ كَذَٰلِكَ يُضِلُّ ٱللَّهُ مَن يَشَآءُ وَيَهۡدِي مَن يَشَآءُۚ وَمَا يَعۡلَمُ جُنُودَ رَبِّكَ إِلَّا هُوَۚ وَمَا هِيَ إِلَّا ذِكۡرَىٰ لِلۡبَشَرِ

و ما نگهبانان دوزخ را جز از فرشتگان قرار نداديم، و تعداد آنان را جز فتنة براي كافران نگردانيده ايم، تا اهل كتاب يقين حاصل كنند، و تا ايمان مؤمنان بيشتر شود، و تا اهل كتاب و مؤمنان در شك نيفتند، و تا [مبادا] كساني كه در دل شان مرض است، و كافران بگويند كه: الله به اين مثل زدن چه اراده داشته است، بدين سان الله هر كسي را كه بخواهد گمراه مي‌سازد، و هر كسي را كه بخواهد هدايت مي‌كند، و [تعداد] لشكريان پروردگارت را جز خود او كسي نمي‌داند، و اين [آيات] جز پندي براي بشر نيست

لَمۡ يَكُنِ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ مِنۡ أَهۡلِ ٱلۡكِتَٰبِ وَٱلۡمُشۡرِكِينَ مُنفَكِّينَ حَتَّىٰ تَأۡتِيَهُمُ ٱلۡبَيِّنَةُ

كساني از اهل كتاب كه كافر شدند، و مشركان، از دين خود دست بردار نبودند، تا اينكه دليل آشكاري براي شان بيايد

رَسُولٞ مِّنَ ٱللَّهِ يَتۡلُواْ صُحُفٗا مُّطَهَّرَةٗ

پيامبري از طرف الله، كه صحيفه‌هاي پاك را [بر آنان] مي‌خواند

فِيهَا كُتُبٞ قَيِّمَةٞ

كه در آن [صحيفه ها] نوشته هايي استوار و ارزشمندي است

وَمَا تَفَرَّقَ ٱلَّذِينَ أُوتُواْ ٱلۡكِتَٰبَ إِلَّا مِنۢ بَعۡدِ مَا جَآءَتۡهُمُ ٱلۡبَيِّنَةُ

و اهل كتاب متفرق نشدند، مگر بعد از اينكه دليل روشني براي آنان آمدز

وَمَآ أُمِرُوٓاْ إِلَّا لِيَعۡبُدُواْ ٱللَّهَ مُخۡلِصِينَ لَهُ ٱلدِّينَ حُنَفَآءَ وَيُقِيمُواْ ٱلصَّلَوٰةَ وَيُؤۡتُواْ ٱلزَّكَوٰةَۚ وَذَٰلِكَ دِينُ ٱلۡقَيِّمَةِ

و جز به اين امر نشده بودند كه الله را در حالي بپرستند كه دين را براي او خالص گردانند، و حق گرا، [و پيرو ملت ابراهيم باشند]، نماز را بر پا دارند، و زكات را اداء نمايند، كه دين پايدار همين است